Powstali 1863

POWIEŚĆ ZNALEZIONA W PAMIĘTNIKU

Powstali 1863 to barwna opowieść o powstaniu styczniowym.

Szesnastoletni Stefan Bryk z grupą przyjaciół ucieka ze szkoły, by walczyć o wolność ojczyzny i nieoczekiwanie staje się bohaterem.

Siedemdziesięcioletnia Eufemia ze swymi szalonymi przyjaciółkami rzuca się w konspiracyjną pracę niczym młoda mężatka w wir życia towarzyskiego. Starsze damy zbierają pieniądze, biżuterię, organizują

pomoc rannym i aprowizację dla powstańczej armii. Nie boją się dywersji i przemytu broni. Gorące głowy chłodzi młoda i piękna Marianna.

Powstali 1863 Elżbiety Szczęsnowicz to książka znaleziona w pamiętniku – w sensie dosłownym. Inspiracją dla niej stały się Moje wspomnienia z 1863 napisane przez Stefana Brykczyńskiego, które po ukazaniu się szybko zyskały ogromną

popularność. Opisany przez niego świat został wzbogacony przez autorkę o środowisko kobiet działających na rzecz powstania, w którym postaci fikcyjne przeplatają się z autentycznymi.

Ppor. Stefan Brykczyński ur. 1847. Jako uczeń Instytutu Szlacheckiego w Warszawie brał udział w manifestacjach patriotycznych 1861 roku, za co został usunięty ze szkoły. Trafił do walczących na Lubelszczyźnie oddziałów powstańczych.

Skazany na zesłanie na Syberię, ułaskawiony za uratowanie życia rosyjskiemu żołnierzowi.

Zmarł w 1934 roku w Przytulisku Weteranów 1863 r. w Krakowie.

— Urwało mi nogi?

— Nie. Ale wybuch granatu poszarpał je tak bardzo, że doktor musiał je amputować.

Odwrócił się do niej i powiedział tonem, który w innych okolicznościach uznałaby za

żartobliwy:

— Przysłowie się sprawdziło. Szewc bez butów chodzi.

— Przepraszam, nie rozumiem… — bezradnie pokręciła głową Marianna.

— On mówi, pani dobrodziejko — powiedział ranny z łóżka przy drzwiach — że kiedyś był szewcem.

(fragment powieści)