Późnowiktoriański holokaust

Mistrzowskie połączenie historii środowiskowej i politycznej w globalnym wymiarze, ukazujące XIX-wieczne korzenie zacofania obszarów znanych później jako Trzeci Świat.

Biorąc pod lupę serię susz wywołanych przez zjawisko El Niño oraz będące ich następstwem klęski głodu, które ogarnęły świat w ostatnich trzech dekadach XIX wieku, Mike Davis rzuca światło na skryty, choć złowieszczy związek między arogancją potęg imperialnych a klęskami naturalnymi, który zrodził jedną z najokrutniejszych tragedii w historii ludzkości.

Późnowiktoriański holokaust skupia się na trzech obszarach dotkniętych przez susze, a następnie klęski głodu: Indiach, północnych Chinach, oraz północno-wschodniej Brazylii. Na wszystkie trzy wpływ miały te same, związane z globalnym klimatem czynniki, stojące za gigantyczną utratą plonów, wszystkie też doświadczyły zabójczych klęsk głodu dziesiątkujących lokalne społeczności. Jednak w każdym przypadku efekty suszy zostały spotęgowane przez tragiczne decyzje polityczne podjęte przez poszczególne rządy.

Davis wysuwa tezę, że początków niedorozwoju obszarów przyszłego Trzeciego Świata należy szukać w dobie szczytowego imperializmu, kiedy to ceną za wkroczenie kapitalistycznego świata w nowoczesność były życia milionów chłopów.

Książka wyróżniona nagrodą przyznawaną przez World History Association dla najlepszych publikacji z zakresu historii globalnej.

***

„Książka Davisa ma fundamentalne znaczenie w dzisiejszym świecie, lecz jest równie ciekawa z historycznego punktu widzenia (…) to niezwykle pouczająca pozycja, która nie skupia się wyłącznie na jednym problemie”

– Amartya Sen, „New York Times”

„Davis pisze z imponującym rozmachem (…) W swej pracy łączy ekonomię polityczną, meteorologię i ekologię z żywą narracją, czego efektem jest porywająca książka, ujmująca temat w nowatorski sposób. Wiele mówi się o pisaniu „globalnej historii” oraz „historii interdyscyplinarnej”: tak właśnie powinna wyglądać”

– Kenneth Pomeranz, autor książki The Great Divergence

„Globalny klimat spotyka się z obejmującą cały świat ekonomią polityczną: wpływ tego pierwszego zderza się z fundamentalizmem drugiego. Mike Davis rozwija swą opowieść ze swadą, gniewem i dociekliwością”.

– Stephen J. Pyne, autor książki World Fire

„Davis, błyskotliwy i nieszablonowy badacz, ukazuje triumf zachodniego imperializmu z drugiej połowy XIX wieku w kontekście zachowań pogodowych wyznaczanych przez El Niño (…) To przełomowa praca, która pochłania umysł czytelnika”

–„Independent”

„Późnowiktoriański holokaust zmieni sposób w jaki postrzegamy europejski projekt kolonialny. Śmiem wątpić, że po lekturze książki nawet najgorliwsi czciciele nacjonalizmu będą odczuwać dumę z rzekomych „osiągnięć” imperialnych”

–„Observer”

„Porażająca”

– „San Francisco Chronicle”

„Kolejne pokolenia historyków w dużej mierze pomijały skutki wielkich klęsk głodu z drugiej połowy XIX wieku i jeszcze do niedawna zbywali je jako „wywołane klimatem incydenty” (…) Późnowiktoriański holocaust daje odpór temu przekonaniu”

– „Los Angeles Times” (lista najlepszych książek 2001 roku)

„Intrygująca i napisana z rozmachem praca (…) Imponujące osiągnięcie”

– „Times Literary Supplement”

„Mistrzowska opowieść o klimacie, gospodarce i historii kolonialnej”

– „New Scientist”

„Katalog niegodziwości jaki sporządził Davis jest zatrważający (…) Późnowiktoriański holokaust wzbudza równocześnie odrazę i zainteresowanie”

– Sukhdev Sandhu, „Guardian”

„Kontrowersyjna, obszerna i porywająca książka, której panorama wielkiej historii jest po prostu fascynująca – stanowi świadectwo minionych zdarzeń, miejmy jednak nadzieję, że nie zapowiedź przyszłych katastrof”

– „Foreign Affairs”