Palacz zwłok

Ladislav Fuks - współczesny pisarz czeski (ur. 1923), z wykształcenia filizof i psycholog, znany jest głównie jako autor powieści Pan Teodor Mundstock (1963), która przyniosła mu światowy rozgłos. W 1964 roku Fuks wydał tom opowiadań Moi czarnowłosi bracia, następnie Wariacje na najniższej strunie (1966) i Śledztwo prowadzi radca Heumann (1971).

Palacz zwłok ukazał się w Czechach w roku 1967. Bohater powieści - Kopfrkingl - jest pracownikiem praskiego krematorium. Jego zamiłowanie do czystości i porządku staje się patologiczną obsesją - wszystko co żyje, Kopfrkingl poddawałby oczyszczającej sile ognia. Psychicznemu wynaturzeniu bohatera sprzyja atmosfera polityczna lat trzydziestych, szerząca się ideologia nazistowska, która dla niego stanowi nadzieję na zapanowanie w świecie „nowego ładu”.

Akcja tego niezwykłego - przez połączenie politycznych wydarzeń z fantastyką psychologiczną - utworu rozgrywa się w atmosferze podobnej najbardziej charakterystycznym utworom ekspresjonizmu. Bohater z człowieka o mentalności typowego drobnomieszczanina przeradza się pod wpływem wykonywanej pracy w postać z horroru, o cechach absurdalnych i przerażających.