Jan Zamoyski. Hetman i polityk

Jan Sariuwsz Zamoyski (1542-1605) to postać niezwykła. Poddany czterech władców, bliski współpracownik i przyjaciel króla-wojownika Stefana Batorego i przywódca opozycji politycznej przeciwko jego następcy, Zygmuntowi III Wazie. Współtwórca słynnej elekcji viritim, zdolny wódz, który pobił cesarskiego brata pod Byczyną i upokorzył dumnych Habsburgów, wyrachowany, dalekowzroczny polityk i znany w całej Europie mecenas. Założyciel Zamościa i twórca ordynacji oraz Akademii Zamojskiej. Człowiek, którego po szczeblach zdumiewającej kariery w ciągu zaledwie dwóch dekad pokonał drogę od średniozamożnego magnata w kraju - piastując jednocześnie urzędy kanclerza i hetmana wielkiego koronnego. O wielkości Zamoyskiego świadczą nie tylko dokonania polityczne i militarne oraz zasługi położone na polu kultury i nauki. Potwierdza ją także skala zainteresowania historyków wyrażająca się setkami dział na jego temat i trwającymi do dziś zażartymi sporami dotyczącymi jego osoby. Dla jednych był najwszechstronniejszym Polakiem w dziejach, dla innych bezwzględnym magnatem dbającym jedynie o własne interesy i popychającym Rzeczpospolitą ku upadkowi.