Józef Pieter
3 książki
Józef Pieter urodził się 19 lutego 1904 r. we wsi Ochaby koło Skoczowa na Ziemi Cieszyńskiej. Ukończył I LO im. A. Osuchowskiego w Cieszynie, a następnie studiował na Uniwersytecie Jagiellońskim historię, filozofię, psychologię i pedagogikę. W 1928 r. uzyskał doktorat z zakresu filozofii. Rozprawę habilitacyjną, opublikowaną w roku 1939, przedstawił dopiero po wojnie na Uniwersytecie Poznańskim i tam w roku 1945 uzyskał stopień doktora habilitowanego. Tytuł profesora nadzwyczajnego otrzymał w roku 1949, natomiast profesorem zwyczajnym został w 1962 roku.
Ten polski psycholog, pedagog, filozof jest autorem ponad 230 publikacji naukowych, w tym 50 książek. Pięć jego dzieł pozostaje wciąż nieopublikowanych. Poszerzył wiedzę naukową w wielu dziedzinach, jest m.in. jednym z prekursorów tzw. psychobiografii. Prof. Czesław Głombik napisał: „Profesor Pieter zajął wyjątkowe miejsce wśród psychologów i pedagogów XX wieku. Zdobył je tym, że udanie i konsekwentnie łączył myśl psychologiczno-pedagogiczną z refleksją filozoficzną”.
Zasadniczą część swojego czynnego zawodowo życia Józef Pieter oddał szkolnictwu Śląska, był aktywnym członkiem Związku Nauczycielstwa Polskiego (ZNP). Podczas wojny brał czynny udział w tajnym nauczaniu i organizowaniu tegoż nauczania. Był kierownikiem katedry psychologii na Uniwersytecie Łódzkim, Uniwersytecie Warszawskim oraz w Akademii Wychowania Fizycznego w Warszawie. Po II wojnie Światowej zorganizował na nowo Instytut Pedagogiczny w Katowicach, a także Wyższą Szkołę Pedagogiczną, otworzył oddział Polskiego Towarzystwa Psychologicznego, wznowił działalność czasopisma pedagogicznego Chowanna. Przez 4 kadencje (1956–1968) był rektorem Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Katowicach – aż do włączenia jej do powstałego w 1968 r. Uniwersytetu Śląskiego.
Jako pierwszy (w 1929 roku) wystąpił na łamach Zarania Śląskiego z orędziem o konieczności utworzenia uniwersytetu na Śląsku. Po wyzwoleniu już w 1945 r. podjął działania w tej sprawie i prowadził je konsekwentnie w kolejnych latach.
Otrzymał wiele odznaczeń państwowych i edukacyjnych.
Zmarł 3 marca 1989 r. w Katowicach. W marcu 2016 r. odsłonięto w Skoczowie pomnik: „Józef Pieter urodzony w Ochabach, psycholog, pedagog, filozof, inicjator utworzenia Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach”.
